آزمون ۲

فصل دوم · طراح: مرکز سنجش آموزش مدارس برتر۱۷ سؤال

برای دیدن پاسخ هر سؤال، روی کادر «پاسخ» بزنید.

قلمرو زبانی (۳/۵ نمره)

1-معادل درست واژه‌های مشخص‌شده را از داخل کمانک انتخاب کنید.

  1. الف)ز اشک ویران کنش آن خانه که بیت‌الحزن است (خانهٔ غم‌ها ـ ماتمکده)
  2. ب)تو مشت درشت روزگاری از گردش قرن‌ها پس‌افکند (میراث ـ وارث)

2-در هر گزینه معنی واژه‌ای نادرست آمده است. آن‌ها را مشخص کنید.

  1. الف)بگسل: نابود کن / شرزه: خشمگین‌کننده / نحس: بداختر
  2. ب)معجر: تن‌پوش / کلوخ: پاره گِل خشک شده / عطا دادن: بخشیدن

3-در کدام عبارت نادرستی املایی وجود دارد؟ شکل درست آن را بنویسید.

  1. الف)پشت سر نیروهای ما ارتفاعات موسوم به «کله‌قندی» بود که دشمن با استقرار صلاح‌های زیادی قله را در دست داشت.
  2. ب)در این سال به تحریک بیگانگان، هرج‌ومرج قلمی و اجتماعی و هتاکی و آزار وطن‌خواهان بروز کرده بود.

4-املای درست واژه را از داخل کمانک انتخاب کنید.

  1. الف)بگرای چو اژدهای گرزه بخروش چو شرزه شیر (ارقند / ارغند)
  2. ب)تا درد و ورم فرونشیند کافور بر آن (ضماد / زماد) کردند

5-نقش دستوری واژه‌های مشخص‌شده را بنویسید.

  1. الف)چون گشت زمین ز جور گردون سرد و سیه و خموش و آوند
  2. ب)جامه‌ای کاو نشود غرقه به خون بهر وطن بدر آن جامه که ننگ تن و کم از کفن است

6-با توجه به بیت‌های زیر، درستی یا نادرستی گزینه‌ها را مشخص کنید. «همّتم بدرقهٔ راه کن ای طایر قدس که دراز است ره مقصد و من نوسفرم» «ای مشت زمین بر آسمان شو بر وی بنواز ضربتی چند»

  1. الف)در مصراع دوم بیت اول، دو مسند و یک حرف ربط هم‌پایه‌ساز به‌کار رفته است. (درست / نادرست)
  2. ب)در بیت دوم، یک ترکیب وصفی و یک ترکیب اضافی به‌کار رفته و فعل «شو» غیراسنادی است. (درست / نادرست)

7-در مصراع دوم هریک از ابیات زیر کدام‌یک از اجزای جمله حذف شده است؟

  1. الف)با آنکه جیب و جام من از مال و می تهی است ما را فراغتی است که جمشید جم نداشت
  2. ب)بنواخت ز خشم بر فلک مشت آن مشت تویی تو ای دماوند

قلمرو ادبی (۲/۵ نمره)

8-در بیت زیر شاعر برای بیان چه موضوعی دلیل ادبی آورده است؟ «تو قلب فسردهٔ زمینی از درد، ورم نموده یک چند»

9-هریک از آرایه‌های ادبی ستون سمت چپ مربوط به کدام مورد از ستون سمت راست است؟ (یک مورد در سمت چپ اضافی است.) سمت چپ: ۱. ایهام – ۲. اغراق – ۳. تشبیه – ۴. حسن تعلیل سمت راست:

  1. الف)برکن ز بن این بنا که باید / از ریشه، بنای ظلم برکند
  2. ب)ای دیو سپید پای در بند / ای گنبد گیتی ای دماوند
  3. ج)ای مادر سرسپید، بشنو / این پند سیاه‌بخت فرزند

10-دو شاعر عصر مشروطه را که غزل اجتماعی سروده‌اند، نام ببرید.

11-در هریک از ابیات زیر آرایهٔ نادرست را از داخل کمانک انتخاب کنید.

  1. الف)آن کسی را که در این ملک سلیمان کردیم ملت امروز یقین کرد که او اهرمن است (تلمیح ـ تشخیص ـ تضاد)
  2. ب)نشاط غربت از دل کی برد حب وطن بیرون به تخت مصرم اما جای در بیت‌الحزن دارم (تضمین ـ مجاز ـ کنایه)

12-مفهوم کنایی مصراع‌های مشخص‌شده را بنویسید.

  1. الف)گر آتش دل نهفته داری سوزد جانت، به جانت سوگند
  2. ب)با آنکه جیب و جام من از مال و می تهی است ما را فراغتی است که جمشید جم نداشت

قلمرو فکری (۴ نمره)

13-معنی هریک از اشعار زیر را به نثر ساده و روان بنویسید.

  1. الف)نالهٔ مرغ اسیر این همه بهر وطن است
  2. ب)هرگز دلم برای کم‌وبیش غم نداشت
  3. ج)بفکن ز پی این اساس تزویر
  4. د)از سیم به سر یکی کُلَه‌خود

14-هریک از ابیات زیر به چه مفهومی اشاره می‌کند؟

  1. الف)خانه‌ای کاو شود از دست اجانب آباد ز اشک ویران کنش آن خانه که بیت‌الحزن است
  2. ب)تا چشم بشر نبیندت روی بنهفته به ابر، چهر دلبند

15-در بیت «پنهان مکن آتش درون را / زین سوخته‌جان، شنو یکی پند»، مقصود شاعر از «آتش درون» و «سوخته‌جان» چیست؟

16-بیت «تو مشت درشت روزگاری / از گردش قرن‌ها پس‌افکند» به کدام ویژگی کوه دماوند اشاره می‌کند؟

17-مفهوم بخش‌های مشخص‌شده در عبارت‌های زیر را بنویسید.

  1. الف)مثل این است که بخواهیم با یک کاسهٔ ماست، با آب یک دریاچه، دوغ درست کنیم.
  2. ب)چه‌بسا همین پانزده تا مین هم برایمان کاری افتاد.

سؤالات و پاسخ‌ها