آزمون ۱
برای دیدن پاسخ هر سؤال، روی کادر «پاسخ» بزنید.
قلمرو زبانی (۳/۷۵ نمره)
1-مترادف واژهٔ «فایق» در کدام گزینه آمده است؟
- الف)در خبر است از سرور کاینات و مفخر موجودات و صفوت آدمیان.
- ب)تخم خرمایی به تربیتش نخل باسق گشته.
- ج)همه درگاه تو جویم همه از فضل تو پویم
2-معنی درست واژه‌های مشخص‌شده را از داخل کمانک انتخاب کنید.
- الف)گفت: والی از کجا در خانهٔ خمار نیست؟ (مِی‌فروش ـ شراب‌خانه ـ مست)
- ب)اطفال شاخ را به قدوم موسم ربیع کلاه شکوفه بر سر نهاده. (قدم‌ها ـ قدم نهادن ـ رساندن)
3-در کدام گزینه معنی واژه‌ای نادرست آمده است؟
- الف)موسم: فصل، زمان، هنگام
- ب)مدام: همیشه، پیوسته، مِی
- ج)منّت: شکر، نیکو، سپاس
4-در متن زیر غلط املایی را بیابید و صحیح آن را بنویسید. «گویند که بطی در آب روشنایی ستاره می‌دید. پنداشت که ماهی است؛ قصدی می‌کرد تا بگیرد و هیچ نمی‌یافت. چون بارها بیازمود و حاصلی ندید، فروگزاشت.»
5-در کدام گزینه غلط املایی وجود ندارد؟
- الف)گفت: تا داروقه را گوییم، در مسجد بخواب
- ب)گفت: در سر عقل باید، بی‌کلاهی آر نیست
- ج)عاکفان کعبهٔ جلالش به تقصیر عبادت معترف
6-در میان واژه‌های زیر یک غلط املایی وجود دارد آن را بیابید و شکل صحیح آن را بنویسید. «تضرع و زاری، ثمرت تجربه، ممدّ حیات، قبای سبز ورق، مستقرق شده، ذوالجلال، هوای وصال»
7-در مصراع زیر یک حذف به قرینهٔ لفظی و یک حذف به قرینهٔ معنایی مشخص کنید. مست گفت: ای دوست، این پیراهن است افسار نیست.
8-نقش دستوری واژهٔ مشخص‌شده را بنویسید. طاعتش موجب قربت است و به شکر اندرش مزید نعمت.
9-در عبارت زیر ضمیر «م» در «دامنم» وابستهٔ کدام نقش دستوری است؟ بوی گلم چنان مست کرد که دامنم از دست برفت.
10-در عبارت زیر واژه‌ای را مشخص کنید که دارای هم‌آوا است. هر نفسی که فرو می‌رود، ممدّ حیات است و چون برمی‌آید، مفرّح ذات.
11-نوع حرف «را» را در جمله‌های زیر مشخص کنید.
- الف)دامنی پُر کنم هدیهٔ اصحاب را
- ب)اطفال شاخ را به قدوم موسم ربیع کلاه شکوفه بر سر نهاده
12-کاربرد معنای فعل «شد» در کدام گزینه متفاوت است؟
- الف)گفت: نزدیک است والی را سرای، آن‌جا شویم
- ب)عصارهٔ تاکی به قدرت او شهد فایق شده
- ج)کان سوخته را جان شد و آواز نیامد
قلمرو ادبی (۲/۲۵ نمره)
13-مصراع دوم بیت زیر را بنویسید. «وجه خدا اگر شودت منظر نظر ................................»
14-کدام گزینه آرایهٔ مشترکی با سایر گزینه‌ها ندارد؟
- الف)طاعتش موجب قربت است و به شکر اندرش مزید نعمت.
- ب)دست انابت به امید اجابت به درگاه حق جل‌وعلا بردارد.
- ج)باران رحمت بی‌حسابش همه را رسیده و خوان نعمت بی‌دریغش همه جا کشیده.
15-آرایهٔ مناسب با هر گزینه در ستون «الف» را از ستون «ب» انتخاب کنید. (در ستون «ب» یک مورد اضافی است.) ستون «ب»: ۱. کنایه – ۲. استعاره – ۳. اضافهٔ تشبیهی – ۴. تشخیص ستون «الف»:
- الف)چه غم دیوار امت را که دارد چون تو پشتیبان
- ب)گفت: پوسیده است جز نقشی ز پود و تار نیست.
- ج)از این بوستان که بودی، ما را چه تحفه کرامت کردی؟
16-آرایهٔ مشترک دو مصراع مشخص‌شده چیست؟
- الف)گفت: می بسیار خوردی زان چنین بی‌خود شدی گفت: ای بیهوده‌گو، حرف کم و بسیار نیست
- ب)از دست و زبان که برآید کز عهدهٔ شکرش به درآید؟
17-در عبارت زیر، آرایه‌های تلمیح و ................ به کار رفته است. «طاعتش موجب قربت است و به شکر اندرش مزیدِ نعمت.»
18-در عبارت زیر چند تشبیه به‌کار رفته است؟ «فراش باد صبا را گفته تا فرش زمرّدین بگسترد و دایهٔ ابر بهاری را فرموده تا بنات نبات در مهد زمین بپرورد.»
قلمرو فکری (۴ نمره)
19-هریک از جمله‌های زیر به کدام صفت خداوند اشاره می‌کند؟
- الف)پردهٔ ناموسِ بندگان به گناهِ فاحش ندرد.
- ب)تخم خرمایی به تربیتش نخل باسق گشته.
20-مفهوم نهایی عبارت «واصفان حِلیهٔ جمالش به تحیّر منسوب» چیست؟
21-در دو بیت زیر کدام مفهوم وجود ندارد؟ «ابر و باد و مه و خورشید و فلک درکارند تا تو نانی به کف آری و به غفلت نخوری همه از بهر تو سرگشته و فرمانبردار شرط انصاف نباشد که تو فرمان نبری»
- الف)برگزیده بودن انسان
- ب)ضرورت شکرگزاری و پرهیز از غفلت
- ج)رعایت انصاف در کارها
22-در عبارت «یکی از صاحب‌دلان سر به جَیب مراقبت فرو برده بود»، مقصود نویسنده از «مراقبت» چیست؟
23-مفهوم کلی مصراع زیر را بنویسید. گفت: جرم راه رفتن نیست، ره هموار نیست
24-هریک از مفاهیم زیر به‌ترتیب مربوط به کدام بیت است؟ (یک مورد اضافی است.) «زیان ندیدن در راه عشق، کمال‌بخشی عشق، ضرورت کسب معرفت، رازداری و سکوت»
- الف)در مکتب حقایق پیش ادیب عشق هان ای پسر بکوش که روزی پدر شوی
- ب)گر نور عشق حق به دل و جانت اوفتد بالله کز آفتاب فلک خوب‌تر شوی
- ج)بنیاد هستی تو چو زیر و زبر شود در دل مدار هیچ که زیر و زبر شوی
25-معنی اشعار و عبارات زیر را به نثر ساده و روان بنویسید.
- الف)گفت: کار شرع، کار درهم و دینار نیست
- ب)خوان نعمت بی‌دریغش همه جا کشیده
- ج)کان را که خبر شد، خبری باز نیامد
- د)بی‌دل از بی‌نشان چه گوید باز؟
- هـ)بازش بخواند؛ باز اعراض فرماید.