آزمون ۱
برای دیدن پاسخ هر سؤال، روی کادر «پاسخ» بزنید.
قلمرو زبانی
1-در عبارت‌های زیر کدام واژه‌ها با هم ترادف معنایی دارند؟ (خرداد ۱۴۰۳)
- الف)خاله‌ام با همه تمکّنی که داشت، به زندگی درویشانه‌ای قناعت کرده بود.
- ب)با این‌همه، حضرتِ غَنا، دیگری را به‌جای او نخواند.
2-از بین گروه‌واژه‌های زیر، معنای دو واژه نادرست است؛ درست آن‌ها را بنویسید. (خرداد ۱۴۰۳) «پایمردی: شفاعت ـ چنبر: کمند ـ هژبر: خشمگین ـ زنخدان: چانه ـ خَنیده: نامدار ـ مِخنقه: گردن»
3-نوشتار کدام واژهٔ داخل کمانک، کامل‌کنندهٔ مفهوم عبارت است؟ (خرداد ۱۴۰۳)
- الف)عزیزترین رفقای من حُسن سیرت را با (سباحت / صباحت) توأم داشت.
- ب)بزن زخم، این (مرهم / مرحم) عاشق است / که بی‌زخم مردن، غم عاشق است
4-در هر عبارت املای یک واژه نادرست است؛ شکل صحیح آن‌ها را بنویسید. (خرداد ۱۴۰۳)
- الف)چون موسم حج رسید، برخاست / اشتر طلبید و مهمل آراست
- ب)ایشان حقوق مرا به طاعت و مناصحت بگذاردند و به معونت و مظاهرت ایشان از دست صیاد بجستم.
- ج)سپیدهٔ فردای گنجه با نحیب و صفیر گلوله‌های توپ روس، باز شد.
- د)دلم را بده عظم بر بندگی / نه چون بی‌غمانم هوسناک کن
5-از میان گروه‌های زیر، املای دو واژه درست نیست؛ شکل درست آن‌ها را بنویسید. (خرداد ۱۴۰۳) «الحاح و اسرار ـ رشحه و قطره ـ زهاب دیدگان ـ یغور و درشت ـ خوان و طبق ـ رغبت و خاست»
6-وضعیت کدام واژهٔ مشخص‌شده در گذر زمان همانند کلمهٔ «محضر» در مصراع «بدرّید و بسپَرد محضر به پای» است؟ (خرداد ۱۴۰۳)
- الف)پای راست افگار شد.
- ب)اختلاف صیادان آنجا متواتر
- ج)پا در رکاب راهوار خویش دارند
دستور
7-رابطهٔ معنایی تضمن در کدام گزینه آمده‌است؟ (نهایی تیر ۱۴۰۵)
- الف)بوته و پالیز
- ب)صِلَت و جایزه
- ج)جال و دام
- د)نفیر و فریاد
8-به سؤالات زیر پاسخ دهید. (خرداد ۱۴۰۳)
- الف)در کدام‌یک از ابیات زیر، جملهٔ مرکب دیده می‌شود؟ ۱- فرزند عزیز را به صد جهد / بنشاند چو ماه در یکی مهد ۲- مجنون چو حدیث عشق بشنید / اول بگریست، پس بخندید
- ب)در بیت زیر، فعل مشخص‌شده را بنویسید. «بگذار بر پشت زین خود معتبر بمانم.»
9-درستی و نادرستی هر عبارت را مشخص کنید. (خرداد ۱۴۰۳)
- الف)در بیت «نه بیگانه تیمار خوردش نه دوست / چو چنگش، رگ و استخوان ماند و پوست» می‌توان از شیوهٔ قرار گرفتن واژه در جمله به معنای کلمهٔ «چنگ» پی برد.
- ب)در مصراع نخست بیت «زره لَخت‌لَخت و قَبا چاک‌چاک / سر و روی مردان پر از گردوخاک» نوع «و» عطف است.
- ج)نقش دستوری واژهٔ مشخص‌شده در عبارت زیر «قید» است. «شما جنگاوران سرافراز، در طول سال‌های دفاع، شجاعانه و مخلصانه جنگیدید.»
قلمرو ادبی
10-برای هریک از موارد ستون «الف»، یک آرایهٔ مناسب از ستون «ب» انتخاب کنید. (یک مورد در ستون ب اضافی است) (نهایی تیر ۱۴۰۵) ستون ب: ۱- تشخیص ۲- حس‌آمیزی ۳- تضاد ۴- متناقض‌نما ستون الف:
- الف)کنار نام تو لنگر گرفت کشتی عشق / بیا که یاد تو آرامشی است طوفانی
- ب)از جای چو مار حلقه برجست / در حلقهٔ زلف کعبه زد دست
- پ)به عالم افسانه‌ها که آن همه پررنگ‌ونگار و آن‌همه پرّان و نرم است، راه پیدا کردم
11-با توجه به عبارت زیر آرایهٔ درست را از داخل کمانک انتخاب کنید. (خرداد ۱۴۰۴) «خاک سوگند برداد به عزت و ذوالجلالی حق که مرا مبر. (تشخیص ـ سجع)
12-در کدام بیت، جناس همسان (تام) دیده می‌شود؟ (خرداد ۱۴۰۳)
- الف)می‌گفت، گرفته حلقه در بر / کامروز منم چو حلقه بر در
- ب)حکم جلودار است بر هامون بتازید / هامون اگر دریا شود از خون، بتازید
13-آرایهٔ مناسب موارد مشخص‌شده را بنویسید. (خرداد ۱۴۰۳)
- الف)اما چراغدان را هم / که همیشه صبورانه در سایه می‌ایستد، از یاد مبر
- ب)این شیخ همیشه شاب، هم هیبت یک آموزگار را دارد و هم مهِر یک پرستار
- ج)کدام دانه فرورفت در زمین که نرُست؟ / چرا به دانهٔ انسانت این گمان باشد؟
14-آرایهٔ مشترک عبارت‌های زیر را بنویسید. (خرداد ۱۴۰۳)
- الف)در ذهن عباس‌میرزا، تنها، معمای افت‌و‌خیزهای جنگ و شکست‌ها و پیروزی‌ها نبود که حضور سنگینی داشت.
- ب)مولانا طعن و ناسزای دشمنان را هرگز جواب تلخ نمی‌داد و به‌نرمی و حُسن خُلق، آنان را به راه راست می‌آورد.
15-درستی یا نادرستی موارد زیر را با توجه به آثار و مؤلف آن‌ها مشخص کنید. (خرداد ۱۴۰۴)
- الف)غزلیات شمس: جلال‌الدین محمد مولوی
- ب)هم‌صدا با حلق اسماعیل: حمید سبزواری
- ج)زندان موصل، خاطرات اسیر آزاد‌شده، مامور بخشایش): اصغر رباط‌جزی
16-در عبارات زیر، گزینهٔ درست را انتخاب کنید. (خرداد ۱۴۰۳)
- الف)شیخ عطار، کتاب «اسرارنامه» و «منطق‌الطیر» را به جلال‌الدین (مولانا) خُردسال هدیه داد.
- ب)نثر درس «کاوهٔ دادخواه» برگرفته از کتاب «چشمهٔ روشن غلامحسین یوسفی» از نوع ادبیات تعلیمی است.
- ج)شعر «در امواج سند» سرودهٔ «مهدی حمیدی شیرازی» و شرح دلاوری‌های جلال‌الدین خوارزمشاهی است.
- د)کتاب «ماه نو و مرغان آواره» اثر یوهان ولفگانگ گوته و «دیوان غربی ـ شرقی» اثر رابیندرانات تاگور است.
17-در هر گروه نام یکی از پدیدآورندگان آثار به‌درستی بیان نشده‌است؛ درست آن‌ها را بنویسید. (خرداد ۱۴۰۳)
- الف)روزها: دکتر محمدعلی اسلامی ندوشن ـ اسرارالتوحید: محمد عوفی ـ بهارستان: جامی
- ب)روضهٔ خلد: مجد خوافی ـ شلوارهای وصله‌دار: کامور بخشایش ـ هم‌صدا با حلق اسماعیل: سید حسن حسینی
18-به سؤالات زیر پاسخ دهید. (خرداد ۱۴۰۳)
- الف)کدام‌یک از موارد زیر، تکمیل‌کنندهٔ مصراع «خواستم از رنجش دوری بگویم، یادم آمد» است؟ ۱- عشق اما کی خبر از شنبه و آدینه دارد ۲- عشق با آزار خویشاوندی دیرینه دارد
- ب)با توجه به شعر حفظی در بیت زیر، برخی واژه‌ها جابه‌جا شده‌اند؛ آن‌ها را در جای خود قرار دهید. «رود گر ذره‌ای ز خاکت به باد / آن ذره به خون من آغشته باد»
قلمرو فکری
19-در جدول زیر مفاهیم مرتبط با عبازت ستون الف را از ستون ب انتخاب کنید. (یک مورد در قسمت ب اضافی است) (خرداد ۱۴۰۴) ستون ب: ۱- چه باشی چو روبه به وامانده سیر ۲- آینده‌نگری ۳- شما در گل منگرید، در دل بنگرید ۴- اتکا به نفس ۵- فروتنی ستون الف:
- الف)چه در کار و چه در کار آزمودن / نباید جز به خود محتاج بودن
- ب)تو ز قرآن ای پسر، ظاهر مبین / دیو، آدم را نبیند غیرطین
- ج)زاع با خود اندیشید که براثر ایشان بروم و معلوم گردانم فرجام کار ایشان چه باشد که من از مِثلِ این واقعه ایمن نتوانم بود.
- د)هزاران سال ما برای پیدا کردن کلّه‌ماهی‌ها و نان مانده در میان قایق‌ها و صخره‌ها تلاش کرده‌ایم و حالا دلیل دیگری برای زندگی داریم: آموختن، بافتن و آزاد بودن
20-کدام عبارت، برابر معنایی هریک از مفاهیم زیر است؟ (خرداد ۱۴۰۳) عبارت: ۱- راه تافتن ۲- بخایید دندان به دندان کین ۳- تن درندادن ۴- از فرط هیجان لُکّه دویدن مفهوم:
- الف)نپذیرفتن
- ب)تغییر مسیر دادن
21-گویندهٔ هر عبارت از کدام ویژگی اخلاقی برخوردار است؟ (خرداد ۱۴۰۳)
- الف)آنچه دارم از اندک‌مایه حُطام دنیا کفایت است.
- ب)مرا نیز از عهدهٔ لوازم ریاست بیرون باید آمد و مواجب سیادت را به ادا رسانید.
- ج)گویند ز عشق کن جدایی / این نیست طریق آشنایی
22-هریک از عبارات زیر بیانگر کدام دیدگاه است؟ (خرداد ۱۴۰۳)
- الف)مردمی که به خانه‌های تاریک و بی‌دریچه عادت کرده‌اند، از پنجره‌های باز و نورگیر، گریزان هستند؛ آخر چشمشان را می‌زند و خسته‌شان می‌کند.
- ب)ما به فلک بوده‌ایم، یار ملک بوده‌ایم / باز همان‌جا رویم، جمله که آن شهر ماست
- ج)و تو شکر خدا کن، به هنگام رنج / و شکر او کن، به وقت رَستن از رنج
23-برای هر عبارت، یک مفهوم ارزشمند بنویسید. (خرداد ۱۴۰۳)
- الف)هر عصب و فکر به منبع بی‌شائبهٔ ایمان وصل بود که خوب و بد را به‌عنوان مشیت الهی می‌پذیرفت.
- ب)هنگامی‌که / در فروتنی، بزرگ باشیم، بیش از همه به آن بزرگ نزدیک شده‌ایم.