درس سیزدهم: کبوتر طوقدار
شاعر: کلیله و دمنه، ترجمهٔ ابوالمعالی نصرالله منشی
| کلمه | معنی |
|---|---|
| اختلاف | رفتوآمد |
| استخلاص | رهایی جُستن، رهایی دادن |
| التفات | توجّه |
| امام | راهنما، پیشوا |
| اولیتر | شایستهتر، سزاوارتر |
| اهمال | کوتاهی، سهلانگاری کردن |
| بر اثر | به دنبالِ؛ اثر: ردّپا |
| تخلّص | رهایی |
| تعاون | یکدیگر را یاری کردن، یاریرسانی |
| تکفّل | عهدهدار شدن |
| تگ | دویدن |
| تیمار | مواظبت، مراقبت |
| ثقَت | اطمینان، خاطرجمعی |
| جال | دام و تور |
| حَبّه | دانه |
| خایب | ناامید، بیبهره |
| دَها | زیرکی و هوشمندی |
| راه تافتن | راه را کج کردن، تغییر مسیر دادن |
| رخصت | اجازه، اذن دادن |
| ریاحین | جمعِ ریحان، گیاهان خوشبو |
| زُمرّد | سنگ قیمتی به رنگ سبز |
| زهاب | آبی که از سنگی یا زمینی میجوشد؛ جای تراویدن آب در چشمه و مانند آن، مجازاً اشک |
| ستیزهروی | گستاخ و پررو |
| سَر | رئیس |
| سیادت | سروری، بزرگی |
| شکاری | منسوب به شکار؛ صید، نخجیر |
| صافی | پاک، بیغش، خالص |
| صواب | صلاح و درست |
| طاعن | سرزنشگر، عیبجو |
| عقده | گره |
| قفا | پشت گردن؛ دنبال و پی |
| گُرازان | در حال گرازیدن و به ناز و تکبّر راه رفتن، خرامان |
| گَشن | انبوه، پُرشاخوبرگ |
| مُتَصَیَّد | شکارگاه |
| متواتر | پیدرپی، پیاپی |
| مجادله | جدال و ستیزه |
| مطاوعت | فرمانبری |
| مطلق | رهاشده، آزاد |
| مُطَوَّقه | طوقدار |
| مظاهرت | یاری کردن، پشتیبانی |
| معونت | یاری |
| ملالت | آزردگی، ماندگی، به ستوه آمدن؛ ضعف و خستگی جسمی و روحی |
| ملامت | سرزنش |
| ملول | سست و ناتوان، آزرده |
| مناصحت | اندرز دادن، راستی و صداقت نسبت به همدیگر |
| منقطع | بریده، قطعشده |
| مواجب | جمعِ موجب، وظایف و اعمالی که انجام آن بر شخص واجب است. |
| مواضع | جمعِ موضع، جایها |
| موافق | همراه، همفکر |
| موالات | با کسی دوستی و پیوستگی داشتن، دوستداری |
| مودّت | دوستی، محبّت، دوستی گرفتن؛ ارباب مودت: دوستان |
| ناحیت | ناحیه، سرزمین |
| نزه | باصفا، خوشآبوهوا، خرّم |
| همگنان | همگان، همه |
| ورطه | مهلکه، خطر و دشواری |
| وقیعت | بدگویی، سرزنش، عیبجویی |
واژهنامه
آوردهاند که در ناحیت کشمیر متصیّدی خوش و مَرغزاری نزه بود که از عکس ریاحین او، پَرِ زاغ چون دُم طاووس نمودی و در پیش جمال او دُم طاووس به پر زاغ مانستی.
گنج حکمت: مهمان ناخوانده
شاعر: جوامعالحکایات و لوامعالرّوایات، محمّد عوفی
ادامهٔ این درس نیازمند اشتراک است
تحلیل قلمرو فکری، ادبی و زبانی، پاسخ کارگاه متنپژوهی و سؤالات امتحانی این درس با اشتراک کتاب در دسترس است.
ورود / ثبتنام